Bugun...


HALİL ÖTKÜN-DÜRBÜN

facebook-paylas
İRAN, SONUN BAŞLANGICI MI?
Tarih: 07-01-2020 14:22:00 Güncelleme: 07-01-2020 14:50:00


Malumunuz son dönemlerde ABD ile İran arasında ipler iyice gerilmiş durumda.Bu bağlamda İran denilen ülkeyi tahlil edecem:İran coğrafyası geçmişten günümüze çeşitli devletlerin kurulup,yıkıldığı bir coğrafya.Bunlar'dan Elam,Pers,Sasani,Safeviler vb sayabilmek mümkün.Bu topraklar devlet geleneğiyle yoğrulmuş,yaklaşık olarak Türkiye'nin iki katı büyüklüğünde geniş bir coğrafyayı ifade ediyor.Buralarda hüküm sürmenin bellirli koşulları var.Öncellikle büyük bir gücü gerekli kılıyor.İran'da çeşitli halklar yaşamasına rağmen İran,Şii-Fars hakimiyetinde olan bir ülke.İslamiyet'in ilk yıllarından itibaren İran'ın muhalif duruşuyla kendini hissettirmiş  gelenekleri var.En güçlü olduğumuz dönemlerde doğuda önümüzü kesen ülke İran'dı.İran'ı bir çok kere yendik,bazen de 'kabul etmek gerek' yenildik!İran ile Ortadoğu'da birbiriyle uyuşmayan iliskilerimiz var.Zira biz Sünni geleneği,İran ise Şia'yı temsil ediyor.İran yönetimi çeşitli zamanlarda el değiştirse de Şii geleneğin temsili olan İmamet kurumunu  rafa kaldırmayı asla düşünmedi.İmamet kurumu, kendilerine sempati besleyen tüm kesimler tarafından hürmet gördü;yüce bir değer olarak benimsendi.Bir zamanlar biz halifelik kurumuna sahip iken Sünni İslam dünyası tarafından hangi gözle bakılıyorsak,Şia tarafından İmamet kurumu da müsavi değerde kabul gördü.İran ile çeşitli tarihlerde çeşitli savaşlar yaptık.Kasr-ı Şirin Anlaşması ile bugünkü sınırlarımız çizildi.Biz 3 Mart 1924 tarihinde Halifelik kurumunu kaldırdık.İslam coğrafyası üzerindeki itibarımızı kendi ellerimizle yıktık.İran bu hataya düşmedi.Hangi rejim gelirse gelsin bu makamı korudu.Dolayısıyla Şia üzerindeki tahakkümünü sürdürdü.İran'nın Şii eksenli bölgesel politikaları kendisini Suriye'de de,Irak'ta da,Yemen'de de hissettirdi.Arap Baharı denilen süreçte İran, iç savaşların yaşandığı ülkelerde açık ve gizli olarak baş aktörlerden biri oldu.Bazen ABD ile yakınlaşıyor,bazen de uzaklaşıyordu.İran'ın bu hamleleri Kasım Süleymani ismiyle özdeşleşiyordu.Kasım Süleymani, Irak'ta Haşd-i Şabi,Suriye'de rejim,Lübnan'da Hizbullah,Yemen'de Husiler ile güçlü ilişkiler içine giriyor,İran'ın çıkarları doğrultusunda bu güçleri kullanıyordu.Kendisine "yaşayan şehit!"sıfatı verilip, büyük bir itibar sahibi oluyor ve İran'ın Ortadoğu'daki gücünü temsil ediyordu.1979'da İran'da Humeyni önderliğinde gerçekleşen İran İslam Devrimi'nden bu yana askeri kanatta önemli görevlerde bulanan Kasım Süleymani ülke'nin Ortadoğu'daki imajına karşılık geliyordu.Devrimden bu yana süren İran-ABD gerilimi Kasım Süleymani'n ABD'nin bölgesel çıkarlarını tehdit etmesiyle yeni bir sürece girmiş oldu.ABD'nin İran'a yönelik hiç bir kararı Kasım Süleymani'nin öldürülmesi kadar ses getirmedi.Kasım Süleymani'nin öldürülmesi bölgedeki tansiyonu iyice arttırdı.İran'da savaş ve intikam anlamına gelen kırmızı  bayrak göndere çekildi.İran'dan Süleymani'nin intikamıyla ilgili çeşitli açıklamalar geldi.İran ve ABD ile ilgili çeşitli platformlarda savaş senoryaları konuşuluyor .Hatta 3.Dünya Savaşı'ndan bahsedenler bile oldu!Bu savaş senaryoları film sahnelerinde bile oynanmıyor!İran boş durmayacak,fakat Amerika da uyumayacak!Sonuçta İran kurumsal ve bölgede aktör konumunda olan bir ülke.En güçlü ikinci adamının öldürülmesini sineye çekmeyecektir.İran "ham çökelek"bir ülke değil;bir onura sahip,fakat tüm gemileri yakmak gibi bir maceraya da girmeyecektir.Eğer İran sıradan bir ülke olmuş olsaydı,ABD çoktan üzerine çökmüştü.Bunu kırk yıldır yapmadı.Bilemeyiz, belki de ABD'nin Ortadoğu politikaları İran üzerinden yürüyordur. Olamaz mı?





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

HABER ARA
YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HABER ARŞİVİ
GAZETEMİZ

Web sitemize nasıl ulaştınız?


nöbetçi eczaneler
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI